Ana içeriğe geç

Sunucu Kaynak Tanıları

Bu makalede

Genel Sunucu Yükü ve Performans Analizi

Sunucunuz "kasılıyorsa" (lagging), durumunu izlemek için yerleşik araçları kullanın:

  • Windows: "Task Manager".
  • Linux: 1, 5 ve 15 dakikalık Load Average değerlerini gösteren top yardımcı programı. Ideal bir metrik, CPU çekirdek sayısını aşmayan bir değerdir. Örneğin, dört çekirdekli bir sunucuda 4 LA değeri, %100 çekirdek kullanımı anlamına gelir ve acil yük azaltma gerektirir.

Ek olarak:
- atop yüksek metrikleri kırmızı ile vurgular.
- nmon CPU, disk, ağ ve bellek yükü için grafikler sağlar. Grafikleri etkinleştirmek için, program başlatıldığında görüntülenen özel tuşları kullanın.

Sunucu Kaynak Hatalalarının Detaylı Analizi

Disk Alanı

Sunucu erişilebilir olsa bile, yetersiz disk alanı "Unable to connect to the database: Could not connect to MySQL" gibi hatalara neden olabilir. Kontrol etmek için:

  • df -h komutu kullanılan ve boş bölümleri gösterir.
  • du -hs /* komutu, eski arşivler gibi büyük dizinleri belirlemenize olanak tanır.
  • Geçici dosyaları (loglar, önbellek, PHP oturumları) temizlemek, yer açmanın etkili bir yoludur.

RAM

RAM kullanımının dinamik yapısı düzenli izleme gerektirir. free -m komutu şunları gösterir:
- Kullanılan ve boş bellek.
- Kullanıcıya ayrılmış bellek miktarı (free ve cached toplamı).

Bellek tüketen süreçleri analiz etmek için şunu kullanın:

ps axo rss,comm,pid | awk '
{
    # Işlem adına göre gruplandır (comm)
    proc_list[$2]++; 
    # Her işlem için RSS toplamını al
    total_memory[$2] += $1;
}
END {
    # Sonuçları yazdır
    for (proc in total_memory) {
        printf("%.0fMB  %s
", total_memory[proc]/1024, proc);
    }}' | sort -nr | head -n 10

Ağ Bant Genişliği

Trafiği izlemek için:
- -m 100M bayrağı ile iftop bant genişliğini görüntüler. Eğer veri akışı 50b'yi (yardımcı programdaki beyaz çubuk) aşarsa, bant genişliği artışı gereklidir.

Not

Bu ve diğer yardımcı programların, ilgili web sitelerinden veya işletim sisteminizin deposundan yüklenmesi gerekebilir.

  • jnettop ve iptraf ağ trafiğini analiz etmek için ek araçlardır.

Tarayıcı Üzerinden Performans ve Kaynak Izleme

Bir tarayıcı üzerinden izlemek için sunucunuza manuel olarak özel araçlar yükleyebilirsiniz:

  • Munin ve NetData CPU, bellek, disk ve trafik yükü için grafikler sağlar.

Ek olarak, ispmanager gibi bazı hosting kontrol panelleri, kaynakları arayüz üzerinden analiz etmenize olanak tanır: süreç takibi, disk alanı kullanımı vb.

Apache ve MySQL Üzerinden Sunucu Yükü Analizi

Yüksek sunucu yükünün nedeni Apache ise, bu durum 80 ve 443 portlarına çok sayıda istek geldiği anlamına gelir. Yükü azaltmak için sunucuda Nginx kullanılması, veri sıkıştırmanın etkinleştirilmesi ve statik kaynaklar için önbellekleme yapılandırılması önerilir.

Bu tür isteklerin nedenleri değişebilir: meşru web sitesi trafiği, arama motoru botu aktivitesi veya daha ciddi bir durum olarak DDoS saldırısı olabilir. Neden arama motoru botlarıysa, Yandex Webmaster ve Google Search Console ayarlarındaki sunucu istekleri arasındaki aralıkları ayarlayarak istek yoğunluğunu azaltabilirsiniz. Bir saldırı durumunda standart ayarlar yardımcı olmayacaktır; özel araçların kullanılması veya bulut tabanlı çözümler gibi ek koruma önlemleri gerekecektir.

Yüksek yük MySQL kaynaklı da olabilir. Bu durumda, Mysqltuner aracını kullanarak servis parametrelerini optimize etmeniz önerilir. Ayrıca, veritabanlarına gönderilen SQL sorgularına ve bunların verimliliğine dikkat etmelisiniz. Bunu yapmak için, mevcut MySQL işlemlerinin bir listesini görüntüleyecek olan show full processlist komutunu kullanabilirsiniz.

top yardımcı programındaki WA metriğini izlemek de önemlidir. Bu değer 20'yi aşarsa, verilerin diske yeterince hızlı yazılamadığına ve bunun operasyonel hatalara yol açabileceğine işaret edebilir. Bu gibi durumlarda, daha yüksek performans sağlayan SSD veya NVMe sürücüler yükleyerek donanımı yükseltmeniz önerilir.